Türkiye’de İnternet Hukuku

Gönderen: Neo   Tarih: 2019-08-27 00:52

Türkiye’de İnternet Hukuku

Bilişim deyince bunun en önemli ayaklarından bir tanesini de internet oluşturmaktadır.
Türkiye’de internet ile ilgili en kapsamlı düzenleme 2007 yılında 5651 sayılı İnternet
Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla
Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun ile yapılmıştır.
5651 sayılı Kanun ile ilk defa;
 İnternet aktörlerinin (içerik sağlayıcı, yer ve erişim sağlayıcı, toplu kullanım sağlayıcı)
tanımı yapılmış ve bu aktörlerin hak ve sorumlulukları belirlenmiştir.
 Yasada suçlar bakımından erişimin engellenmesi usul ve esasları düzenlenmiştir.
 İnternet ortamında yayınlanan içerik nedeniyle haklarının ihlal edildiğini iddia eden
kişilere ilişkin; içeriğin yayından çıkarılmasını sağlama ve cevap hakkı
uygulamalarına ilişkin usul ve esaslara yer verilmiştir.
 Konusu suç teşkil eden (ve/veya küçükler için zararlı olan) içerik kapsamında
filtreleme usulü öngörülmüştür.
 Türkiye’de internet ortamındaki yayınlardan kanunda belirtilen katalog suçlara ilişkin
şikâyetlerin yapılabileceği internet bilgi ihbar merkezi (ihbarweb.org.tr) kurulmuştur.
5651 sayılı Kanununun 8 inci maddesinde erişimi engellenebilecek suçları katalog halinde
saymıştır. İnternet ortamında yapılan ve içeriği aşağıdaki suçları oluşturduğu hususunda
yeterli şüphe sebebi bulunan yayınlarla ilgili olarak erişimin engellenmesine karar verilir.
Bunlar:
26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda yer alan;
1) İntihara yönlendirme (madde 84),
2) Çocukların cinsel istismarı (madde 103, birinci fıkra),
3) Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını kolaylaştırma (madde 190),
4) Sağlık için tehlikeli madde temini (madde 194),
5) Müstehcenlik (madde 226)
6) Fuhuş (madde 227)
7) Kumar oynanması için yer ve imkân sağlama (madde 228), suçları ve
25/7/1951 tarihli ve 5816 sayılı Atatürk Aleyhine İşlenen Suçlar Hakkında Kanunda yer alan
suçlar.
Bu suçlardan bir veya birkaçına ilişkin suç tespit edilen bir internet sitesi ile ilgili
vatandaşlarımız ihbarweb.org.tr adresinden şikayetlerini gerçekleştirebilmektedirler.
1.4. İnternet Ortamında Kişilik Haklarının İhlali
5651 sayılı Kanunun 9. maddesinde, İnternet ortamında yapılan yayındaki içerik dolayısıyla
hakları ihlal edilen kişilere içeriğin yayından çıkarılmasını talep etme hakkı düzenlenmiştir.
İnternet ortamında yapılan yayın içeriği nedeniyle kişilik haklarının ihlal edildiğini iddia eden
gerçek ve tüzel kişiler, kurum ve kuruluşlar içerik sağlayıcısına, buna ulaşamaması hâlinde
yer sağlayıcısına başvurarak uyarı yöntemi ile içeriğin yayından çıkarılmasını isteyebileceği
gibi doğrudan sulh ceza hâkimine başvurarak içeriğe erişimin engellenmesini de isteyebilir.
Kanunda içerik ve yer sağlayıcı şöyle tanımlanmıştır:
İçerik sağlayıcı: İnternet ortamı üzerinden kullanıcılara sunulan her türlü bilgi veya veriyi
üreten, değiştiren ve sağlayan gerçek veya tüzel kişileri,
Yer sağlayıcı: Hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek veya tüzel kişileri ifade eder.
Bir internet sitesinin içerik ve yer sağlayıcı bilgilerine açık kaynaklardan whois sorguları ile
ulaşılabilmektedir. Bunun için Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’nun da
http://internet.btk.gov.tr/ adresinden oluşturduğu açık kaynaklı bir sistemi mevcuttur. Bu
sistem üzerinden internet kullanıcıları site ile ilgili içerik ve yer sağlayıcı iletişim bilgilerine
ulaşabilmektedir.
Vatandaşın engellemeye yönelik vatandaş başvurusundan sonraki aşamalar ise sırasıyla şu
şekildedir:
 İnternet ortamında yapılan yayın içeriği nedeniyle kişilik haklarının ihlal edildiğini
iddia eden kişilerin talepleri, içerik ve/veya yer sağlayıcısı tarafından en geç yirmi dört
saat içinde cevaplandırılır.
 İnternet ortamında yapılan yayın içeriği nedeniyle kişilik hakları ihlal edilenlerin
talepleri doğrultusunda hâkim bu maddede belirtilen kapsamda erişimin
engellenmesine karar verebilir.
 Hâkim, bu madde kapsamında vereceği erişimin engellenmesi kararlarını esas olarak,
yalnızca kişilik hakkının ihlalinin gerçekleştiği yayın, kısım, bölüm ile ilgili olarak
(URL, vb. şeklinde) içeriğe erişimin engellenmesi yöntemiyle verir. Zorunlu
olmadıkça internet sitesinde yapılan yayının tümüne yönelik erişimin engellenmesine 
karar verilemez. Ancak, hâkim URL adresi belirtilerek içeriğe erişimin engellenmesi
yöntemiyle ihlalin engellenemeyeceğine kanaat getirmesi hâlinde, gerekçesini de
belirtmek kaydıyla, internet sitesindeki tüm yayına yönelik olarak erişimin
engellenmesine de karar verebilir.
 Hâkimin bu madde kapsamında verdiği erişimin engellenmesi kararları doğrudan
Erişim Sağlayıcıları Birliği’ne gönderilir (Birlik ile ilgili detaylı bilgiye Kanunun 6/
A maddesinden ulaşabilirsiniz).
 Erişimin engellenmesine konu içeriğin yayından çıkarılmış olması durumunda hâkim
kararı kendiliğinden hükümsüz kalır.
 Birlik tarafından erişim sağlayıcıya gönderilen içeriğe erişimin engellenmesi kararının
gereği derhâl, en geç dört saat içinde erişim sağlayıcı tarafından yerine getirilir.
 Hâkimin verdiği erişimin engellenmesi kararına konu kişilik hakkının ihlaline ilişkin
yayının başka internet adreslerinde de yayınlanması durumunda ilgili kişi tarafından
Birliğe müracaat edilmesi hâlinde mevcut karar bu adresler için de uygulanır.
1.5. İnternet Ortamında Özel Hayatının Gizliliğinin İhlali
İnternet ortamında yapılan yayılan içeriği nedeniyle özel hayatın gizliliğinin ihlal edildiğini
iddia eden kişiler, 5651 sayılı Kanunun 9/A maddesinde belirtildiği üzere Bilgi Teknolojileri
ve İletişim Kurumu (BTK)’na doğrudan başvurarak içeriğe erişimin engellenmesi tedbirinin
uygulanmasını isteyebilir.
Yapılan bu istekte; hakkın ihlaline neden olan yayının tam adresi (URL), hangi açılardan
hakkın ihlal edildiğine ilişkin açıklama ve kimlik bilgilerini ispatlayacak bilgilere yer verilir.
Bu bilgilerin eksik olması halinde talep işlene konulmaz.
BTK kendisine gelen bu talebi uygulanmak üzere derhal Erişim Sağlayıcıları Birliği’ne
bildirir. Birlik bu tedbir talebini derhal, en geç dört saat içinde yerine getirir. Erişimin
engellenmesi, özel hayatın gizliliğini ihlal eden yayın, kısım, bölüm, resim, video ile ilgili
olarak (URL şeklinde) içeriğe erişimin engellenmesi yoluyla uygulanır.
Erişimin engellenmesini talep eden kişiler, internet ortamında yapılan yayın içeriği nedeniyle
özel hayatın gizliliğinin ihlal edildiğinden bahisle erişimin engellenmesi talebini talepte
bulunduğu saatten itibaren yirmi dört saat içinde sulh ceza hâkiminin kararına sunar. Hâkim,
internet ortamında yapılan yayın içeriği nedeniyle özel hayatın gizliliğinin ihlal edilip
edilmediğini değerlendirerek vereceği kararını en geç kırk sekiz saat içinde açıklar ve
doğrudan Kuruma gönderir; aksi hâlde, erişimin engellenmesi tedbiri kendiliğinden kalkar.
Özel hayatın gizliliğinin ihlali konusunda bireysel başvuru kılavuzu ve başvuru adımlarına
https://www.ihbarweb.org.tr/ohg/ adresinden erişebilirsiniz.



Yorumlar: (0)

Henüz yorum yapılmamıştır.


Oylamalar: